Gölhisar'da Düğünlerin En Büyük Yükü "Okuluk" Oldu!

Yaz mevsiminin gelmesiyle birlikte Gölhisar ve çevre köylerinde düğün sezonu tüm hareketliliğiyle başladı. Düğün salonları dolup taşarken, çeyiz hazırlıkları, organizasyonlar ve alışverişler de hız kazandı. Ancak bu yıl evlilik hazırlığı yapan ailelerin en çok konuştuğu konu, artan düğün maliyetleri ve yıllardır sürdürülen "okuluk" geleneği oldu. Ekonomik şartların her geçen gün ağırlaştığını belirten vatandaşlar, düğün organizasyonlarında en büyük gider kalemlerinden birinin okuluk olduğunu ifade ediyor. İlçede uzun yıllardır devam eden gelenek nedeniyle düğün sahipleri, davet edecekleri misafirlere yalnızca davetiye vermek yerine çeşitli hediyeler dağıtıyor. Bu uygulama ise özellikle dar ve orta gelirli ailelerin bütçesini ciddi şekilde zorluyor.

Gölhisar ve çevre köylerinde düğün öncesinde dağıtılan ve halk arasında "okuluk" olarak bilinen hediyeler, yıllardır sosyal yaşamın önemli bir parçası olarak görülüyor. Misafirlere verilen havlu, gömlek, kumaş, sofra bezi, atlet, çorap, yastık kılıfı ve çeşitli mutfak tekstili ürünleri, davetin bir simgesi olarak kabul ediliyor. Ancak geçmiş yıllarda daha mütevazı şekilde sürdürülen bu gelenek, bugün artan fiyatlar nedeniyle aileler için önemli bir ekonomik yük haline geldi. Birçok düğün sahibi, yüzlerce davetliye okuluk hazırlamak zorunda kaldığını, bunun da düğün bütçesini ciddi ölçüde artırdığını dile getiriyor.

Geçmişte düğünlerin büyük bölümü hafta sonlarında yapılırken, son yıllarda düğün salonlarının yoğunluğu ve organizasyon maliyetlerinin yükselmesi nedeniyle birçok aile düğün tarihini hafta içindeki günlere almak zorunda kalıyor. Buna rağmen düğün masraflarında herhangi bir azalma yaşanmadığını belirten vatandaşlar, salon kiraları, yemek, müzik, fotoğraf çekimi, gelinlik, damatlık ve takı giderlerinin yanı sıra okuluk masrafının da bütçeyi en çok zorlayan kalemlerden biri olduğunu söylüyor.

Düğün sezonunun başlamasıyla birlikte Gölhisar'da okuluk satışı yapan işletmelerde de yoğunluk yaşanıyor. İşletmelerde havlu, gömlek, kumaş, mutfak tekstili ve çeşitli hediyelik ürünlere olan talep önemli ölçüde artmış durumda. Esnaf, yaz aylarında satışların hareketlendiğini belirtirken, düğün hazırlığı yapan aileler ise alışveriş sırasında fiyatların bütçelerini zorladığını ifade ediyor. Bazı ailelerin yalnızca okuluk için yüzlerce ürün satın almak zorunda kaldığı belirtiliyor. Vatandaşlar, özellikle kırsal mahallelerde okuluk geleneğinin zamanla adeta zorunluluk haline geldiğini ifade ediyor. Görüşlerini dile getiren vatandaşlar şunları söylüyor: "İlçemizde ve köylerimizde davetiyeden çok okuluk dağıtılıyor. Bazı yerlerde okuluk verilmediğinde insanlar bunu ayıp karşılıyor. Hatta sırf okuluk verilmediği için düğüne gitmeyenler bile olabiliyor. Oysa önemli olan verilen hediye değil, mutlu günümüzde yanımızda olunmasıdır."

Bir başka vatandaş ise ekonomik yükün giderek arttığını belirterek şöyle konuştu: "Davetiye bastırmak çok daha ekonomik. Ancak insanlar 'Acaba ne derler?' veya 'Düğünümüze gelmezler.' düşüncesiyle yine de havlu, gömlek ya da kumaş dağıtıyor. Bugün yüzlerce kişiye okuluk hazırlamak ciddi bir maliyet oluşturuyor."

İlçe sakinleri, düğünlerin asıl amacının insanların mutluluğunu paylaşmak olduğunu vurguluyor. Vatandaşlar, düğünlerin verilen hediyelerle değil, dostluk, akrabalık ve birlik beraberlik duygusuyla hatırlanması gerektiğini belirterek şu değerlendirmede bulunuyor: "Düğünler insanların en mutlu günlerinden biridir. Kimse verilen havlunun kalitesine ya da gömleğin markasına bakmamalı. Önemli olan dostların ve akrabaların bir araya gelmesi, genç çiftlerin mutluluğunu paylaşmasıdır."

Geçmişte yalnızca kumaş, havlu ve gömlekten oluşan okuluklar, günümüzde çok daha geniş ürün yelpazesine ulaştı. Birçok düğünde misafirlere; Havlu, Kumaş, Gömlek, Sofra bezi, Atlet, Çorap, Yastık kılıfı, Mutfak tekstili ürünleri, Çeşitli ev tekstili ürünleri hediye olarak veriliyor.

Ürün çeşitliliğinin artmasıyla birlikte düğün bütçeleri de her geçen yıl daha fazla yükseliyor. Gölhisar'da birçok vatandaş, okuluk geleneğinin tamamen kaldırılmasını istemediklerini ancak günümüz ekonomik şartlarına uygun şekilde yeniden değerlendirilmesi gerektiğini düşünüyor. Özellikle genç çiftler ve düğün hazırlığı yapan aileler, davetiye kültürünün yeniden yaygınlaşmasının hem aile bütçelerine önemli katkı sağlayacağını hem de gereksiz harcamaların önüne geçeceğini ifade ediyor. Vatandaşlar ortak görüşlerini ise şu sözlerle dile getiriyor: "Kimse ilk adımı atamıyor. Herkes gelenek bozulmasın diye devam ettiriyor. Oysa toplum olarak ortak bir karar alınırsa hem düğün sahipleri rahat eder hem de kimse kendisini mahcup hissetmez." 

Artan hayat pahalılığı ve düğün maliyetlerinin her geçen yıl yükseldiği bir dönemde, Gölhisar'da yıllardır sürdürülen okuluk geleneği yeniden tartışma konusu olmaya başladı. İlçe halkı, geleneklerin yaşatılmasını önemserken, bu geleneklerin günümüz ekonomik koşullarına göre yeniden şekillendirilmesi gerektiğini dile getiriyor. Birçok vatandaş ise düğünlerin maddi yükten uzak, sevgi, paylaşma ve dayanışmanın ön planda olduğu eski samimi atmosferine yeniden kavuşmasını temenni ediyor.