Kış Sofraları için Hazırlık Başladı

Yazın bereketi kış sofralarına taşınıyor. İlçe merkezi ve köylerde yaşayan kadınlar, yaz güneşinden ve tarla ürünlerinden faydalanarak salça, tarhana, bulgur, kurutmalık sebze ve meyve hazırlıklarını sürdürüyor. Geleneksel yöntemlerle yapılan kış hazırlıkları hem sofraların vazgeçilmezi oluyor hem de aile bütçesine katkı sağlıyor.

Yaz mevsiminin sonlarına yaklaşılmasıyla birlikte Gölhisar'da kış hazırlıkları da hız kazandı. Cumartesi günleri kurulan halk pazarında yoğunluk yaşanırken, vatandaşlar kışlık salça, tarhana, bulgur, konserve ve kurutmalık hazırlıkları için alışverişe çıktı.

Gölhisar'da her Cumartesi günü kurulan halk pazarı, yaz mevsiminin sonlarına doğru kış hazırlığı yapan vatandaşların uğrak noktası oldu. Pazarda özellikle domates, biber, patlıcan, fasulye, bamya ve çeşitli meyvelere olan ilgi artarken, vatandaşlar kış aylarında kullanacakları ürünleri şimdiden temin etmeye başladı. Kışlık hazırlıklarını geleneksel yöntemlerle sürdüren ev hanımları, pazardan aldıkları sebze ve meyveleri evlerine götürerek salça, konserve, tarhana ve kurutmalık hazırlıyor. Özellikle domates ve biber salçası yapmak isteyen vatandaşlar, kasa kasa domates ve biber alırken, turşuluk sebzeler ile kurutmalık ürünler de pazar tezgâhlarında yoğun ilgi görüyor. Sabahın erken saatlerinden itibaren hareketlenen Gölhisar Cumartesi Pazarı'nda kış hazırlığı yapan vatandaşların yoğunluğu dikkat çekiyor. 

Ev ekonomisine katkı sağlamak isteyen aileler, yaz mevsiminin bereketinden faydalanarak kışlık ihtiyaçlarını karşılamaya çalışıyor. Pazarda alışveriş yapan vatandaşlar, özellikle uygun ve kaliteli ürünleri tercih ederken, bazı aileler kış boyunca yetecek miktarda sebze ve meyve alarak hazırlıklarını şimdiden tamamlıyor. Kış hazırlıklarının en zahmetli ancak en önemli aşamalarından biri ise ev yapımı salça hazırlığı. Bahçelerden toplanan ya da pazardan ve üreticilerden temin edilen domatesler, yıkandıktan sonra doğranıyor ve büyük tavalar içerisinde odun ateşinde uzun süre kaynatılıyor. Domatesler iyice yumuşadıktan sonra makineden geçirilen karışım yeniden ateşin üzerine alınıyor. Tuz ilave edilerek suyunu çekene kadar sürekli karıştırılan salça, sıcak halde cam kavanozlara doldurularak kış aylarında kullanılmak üzere saklanıyor. Ev yapımı salçanın hem lezzeti hem de doğal olması nedeniyle tercih edildiğini belirten ilçemiz sakinlerinden Meryem Şengün, kış hazırlıklarının zahmetli olmasına rağmen aile bütçesine ve sofralara önemli katkı sunduğunu söyledi.

Yörede yıllardır sürdürülen kış hazırlıklarının önemli parçalarından biri de tarhana. Büyüklerden öğrenilen geleneksel yöntemlerle hazırlanan tarhana, yaz aylarında yoğrularak güneşte kurutuluyor ve kış aylarında sofraların vazgeçilmez çorbalarından biri olarak tüketiliyor. Hazır çorbaların çeşitlenmesine rağmen tarhananın önemini kaybetmediğini belirten Şengün, tarhananın özellikle soğuk kış günlerinde sıcaklığı ve lezzetiyle sofraların baş tacı olduğunu ifade etti. Şengün, "Yıllardır bu işleri büyüklerimizden görerek öğrendik. Şimdi biz de çocuklarımıza ve gençlerimize öğretmeye çalışıyoruz. Hazır çorbalar ne kadar çoğalırsa çoğalsın tarhananın tahtını sarsamaz. Özellikle soğuk kış günlerinde sıcak tarhana çorbasının yeri başkadır. Bu bizim kültürümüzün ve mutfak geleneğimizin önemli bir parçası" dedi.

Kış hazırlıkları kapsamında bulgur yapımına da büyük önem veriliyor. Şengün, her yıl komşuları ve ailesiyle birlikte yaklaşık 200 kilogram buğdayı bulgur haline getirdiklerini ve hazırladıkları bulgurun yıl boyunca kendilerine yettiğini söyledi. Buğdayların önce kaynatıldığını, ardından güneşte kurutulduğunu ve çeşitli aşamalardan geçirildikten sonra bulgur haline getirildiğini belirten Şengün, imece usulü yapılan bu çalışmaların komşuluk ilişkilerini de güçlendirdiğini ifade etti.

Pazardan alınan patlıcan, biber, kabak, domates, fasulye ve bamya gibi sebzeler de kış sofraları için kurutuluyor. Güneşli havalardan faydalanan vatandaşlar, sebzeleri doğrayıp ipe dizerek veya sererek günlerce güneşte bekletiyor. Erik ve kayısı gibi meyveler de kurutularak kış aylarında hoşaf ve çeşitli tatlılarda kullanılmak üzere hazırlanıyor. Gölhisar'da kış hazırlıkları yalnızca sebze ve meyvelerle sınırlı kalmıyor. Evlerde geleneksel yöntemlerle tarhana ve bulgur hazırlıkları da devam ediyor. Özellikle komşuların ve aile fertlerinin bir araya gelerek imece usulü yaptığı bu çalışmalar, hem geleneklerin yaşatılmasını hem de komşuluk ilişkilerinin güçlenmesini sağlıyor. Yaz boyunca tarlalardan ve bahçelerden elde edilen ürünlerin değerlendirilmesiyle hazırlanan kışlık yiyecekler, kış aylarında ailelerin sofralarında yerini alıyor.

Kış hazırlıklarının aile bütçesine de önemli katkı sağladığını belirten vatandaşlar, yaz aylarında ürünlerin bol olduğu dönemde yapılan alışverişin kış aylarında büyük kolaylık sağladığını ifade ediyor. Gölhisar'da Cumartesi günleri kurulan halk pazarı da bu hazırlıkların önemli duraklarından biri olurken, pazardaki hareketlilik yaz bereketinin kış sofralarına taşındığını gözler önüne seriyor. Gölhisar'da kadınların büyük emek ve özveriyle sürdürdüğü kış hazırlıkları, bir yandan geleneksel mutfak kültürünü yaşatırken diğer yandan aile bütçesine katkı sunuyor. Pazardan alınan ürünler, önümüzdeki aylarda sofralarda salça, tarhana, bulgur, turşu, konserve ve kurutmalık olarak yeniden karşımıza çıkacak. Yaz güneşinden yalnızca salça ve bulgur yapımında değil, sebze ve meyvelerin kurutulmasında da yararlanılıyor. Evlerin balkonlarında, çatılarında ve uygun alanlarda serilen sebzeler günlerce güneşte bekletilerek kurutuluyor. Kabak, domates, yeşil fasulye, bamya, biber ve patlıcan gibi ürünler kış aylarında yemeklerde kullanılmak üzere hazırlanıyor. Erik ve kayısı gibi meyveler ise kurutularak hoşaf ve çeşitli tatlıların yapımında değerlendiriliyor.

Şengün, yaz aylarında yapılan hazırlıkların adeta bir yıllık emeği olduğunu belirterek, "Yazdan bir yıllık salçamızı hazırlarız, cam kavanozlarda konservelerimizi kurarız. Erik ve kayısı kuruturuz. Kabak, domates, yeşil fasulye, bamya, biber ve patlıcanları ince ince kesip kuruturuz. Adeta karınca gibi yazdan azığımızı hazırlarız" diye konuştu.

Günümüzde hazır ve paketli ürünlerin yaygınlaşmasına rağmen ev yapımı kışlık hazırlıklar özellikle kırsal kesimde önemini koruyor. Kendi bahçesinde yetiştirdiği ürünleri değerlendiren aileler, hem ürünlerin israf olmasını önlüyor hem de kış aylarında satın almak zorunda kalacakları birçok ürünü önceden hazırlayarak aile bütçesine katkıda bulunuyor. Kadınların büyük emek ve dayanışma içerisinde gerçekleştirdiği bu çalışmalar, aynı zamanda yöresel mutfak kültürünün gelecek nesillere aktarılmasına da katkı sağlıyor. Yazın sıcak günlerinde başlayan hazırlıklar, kış aylarında sofralarda yerini alarak yazın bereketini soğuk günlere taşıyor.